|
|
|
|
|
Słownik ubezpieczeniowy
AKTUARIUSZ
specjalista w zakresie matematyki ubezpieczeniowej, finansowej i statystyki
AUTO-CASCO
ubezpieczenie pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia
BONUS
taryfowa przysługująca za bezszkodowy przebieg ubezpieczenia
BROKER UBEZPIECZENIOWY
osoba fizyczna albo prawna upoważniona przez ubezpieczonego albo inną osobę uprawnioną z umowy ubezpieczenia do stałego bądź doraźnego dokonywania w jej imieniu czynności prawnych lub faktycznych związanych z zawieraniem bądź wykonywaniem umów ubezpieczenia albo pośredniczenia przy zawieraniu umów ubezpieczenia na rzecz ubezpieczającego
CERTYFIKAT
forma dokumentu stanowiąca dowód zawarcia umowy ubezpieczenia, stosowana najczęściej w ubezpieczeniach morskich i przy transakcjach w handlu zagranicznym
CESJA (z umowy
umowa przelewu wierzytelności, na podstawie której cesjonariusz – osoba trzecia w stosunku do stron umowy ubezpieczenia (np. bank) nabywa przyszłą wierzytelność (np. z umowy ubezpieczenia (odszkodowanie), czyli zastrzeżenie w dokumentach ubezpieczenia, zobowiązujące ubezpieczyciela do wypłacenia odszkodowania dla osoby na rzecz, której ustanowiono
DYSTRYBUTOR
fundusz lub inny podmiot posiadający licencję KPWiG do realizowania dyspozycji i zleceń złożonych przez uczestników funduszu. Najczęściej jest nim biuro maklerskie lub bank. Coraz częściej jednak jednostki nabywane są innymi kanałami dystrybucyjnymi, np. przez Internet
EKSPIRACJA UBEZPIECZENIA
ustanie, wygaśnięcie odpowiedzialności ubezpieczyciela. Najczęściej termin ekspiracji określa polisa ubezpieczeniowa albo inny dokument ubezpieczenia. Koniec odpowiedzialności ubezpieczyciela może też nastąpić wskutek odstąpienia od umowy ubezpieczenia albo jej wypowiedzenia, całkowitego zniszczenia przedmiotu ubezpieczenia, śmierci osoby ubezpieczonej, wyczerpania sumy ubezpieczenia, albo przejścia własności rzeczy ruchomej na inną osobę
FRANSZYZA
część szkody, za którą ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności
Franszyza integralna (zwana także względną lub warunkową) określa kwotowo szkodę do wysokości której ubezpieczyciel nie odpowiada. Powyżej określonej kwoty szkoda jest pokrywana w całości
Franszyza redukcyjna (bezwzględna, bezwarunkowa) każdorazowo obniża wysokość odszkodowania o określoną kwotę albo o określony procent szkody.
GENERALNA UMOWA UBEZPIECZENIA
rodzaj długoterminowej umowy ubezpieczenia, stosowanej w niektórych rodzajach ubezpieczeń, np. ładunku w przewozie morskim. Może obejmować wszystkie lub tylko niektóre ładunki wysyłane bądź otrzymywane przez ubezpieczającego. Umowa określa między innymi rodzaj przesyłek, zakres ryzyk objętych ochroną ubezpieczeniową, trasę przewozów. Umowa generalna wpływa na uproszczenie obsługi ubezpieczeniowej.
KARENCJA
przesunięcie terminu odpowiedzialności ubezpieczyciela o określony w umowie ubezpieczenia czas licząc od daty zawarcia ubezpieczenia. Ma na celu wyeliminowanie przypadków zawierania ubezpieczeń po powstaniu przesłanek prawdopodobieństwa szkody. Stosowana w ubezpieczeniach życiowych, zwierząt, itp.
KLAUZULE UBEZPIECZENIOWE
zastrzeżenia w polisie ubezpieczeniowej; mogą ograniczać, rozszerzać lub zmieniać zakres ochrony ubezpieczeniowej. Często zawierają postanowienia natury prewencyjnej. Szeroko stosowane w ubezpieczeniach transportowych, inżynieryjnych typu "all risk",OC podmiotów gospodarczych
KONSUMPCJA SUMY UBEZPIECZENIA
suma ubezpieczenia ulega zmniejszeniu o taką kwotę, w jakiej wypłacono odszkodowanie, przy czym wypłata odszkodowania w wysokości równej sumie ubezpieczenia powoduje rozwiązanie umowy ubezpieczenia, chyba że w danym OWU przyjęto inny skutek
KOSZTY ADMINISTRACYJNE
koszty ogólnozakładowe ze szczególnym uwzględnieniem: kosztów osobowych, kosztów funkcjonowania biura (w tym czynsze i koszty przetwarzania danych), podróże służbowe i szkolenia, a także promocja, marketing i reklama
MALUS
dodatkowa składka, jako sankcja za szkody powstałe w minionym okresie ubezpieczenia spowodowane np. kierowaniem pojazdów mechanicznych
NADUBEZPIECZENIE
ubezpieczenie powyżej wartości ubezpieczonego mienia (interesu majątkowego). W razie szkody zakład ubezpieczeń wypłaci odszkodowanie w granicach wartości rzeczywistej utraconego lub uszkodzonego mienia jego wartości księgowej albo według faktycznej wartości nowej w zależności od przyjętego w umowie systemu
NIEDOUBEZPIECZENIE
ubezpieczenie poniżej wartości mienia (interesu majątkowego). W razie szkody wypłata odszkodowania jest uzależniona od stosunku sumy ubezpieczenia do faktycznej wartości mienia (zasada proporcji ) albo odpowiada wysokości szkody , w granicach sumy ubezpieczenia (zasada pierwszego ryzyka)
NIESZCZĘŚLIWY WYPADEK
nagłe zdarzenie losowe wywołane przyczyną zewnętrzną, w wyniku którego Ubezpieczający - niezależnie od swojej woli - doznał uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia lub zmarł
O.W.U. - OGÓLNE WARUNKI UBEZPIECZEŃ
ogólne warunki ubezpieczeń, określające w szczególności przedmiot i zakres ubezpieczenia, sposób zawierania umów ubezpieczenia, zakres i czas trwania odpowiedzialności ubezpieczyciela, prawa i obowiązki stron umowy ubezpieczenia, sposób ustalania wysokości szkód oraz wypłaty odszkodowań lub świadczeń
ODSZKODOWANIE
suma, którą zakład ubezpieczeń jest obowiązany wypłacić z umowy ubezpieczenia w razie zaistnienia określonego w umowie zdarzenia losowego
opłata manipulacyjna
opłata pobierana jednorazowo od wpłat dokonywanych przy nabyciu jednostek uczestnictwa funduszu inwestycyjnego lub/iw przypadku ich odkupywania przez fundusz. Maleje ona wraz ze wzrostem inwestowanych kwot z uwzględnieniem akumulacji wpłat w ramach rachunku uczestnika. Stawki pobieranych opłat określa szczegółowo tabela opłat
OSOBA UPRAWNIONA
- jest to wskazana przez ubezpieczającego osoba fizyczna, uprawniona do odbioru należnej sumy ubezpieczenia na wypadek jego śmierci
OSOBY BLISKIE
małżonek, osoby pozostające w konkubinacie, rodzeństwo, wstępni, zstępni, teściowie ,zięciowie i synowe, ojczym, macocha, pasierbowie, przysposobieni i przysposabiający
PIN
poufny numer identyfikacyjny, nadawany uczestnikowi przez towarzystwo służący do składania zleceń za pośrednictwem internetu
POLISA
dokument wystawiony przez zakład ubezpieczeń stwierdzający zawarcie umowy ubezpieczenia i jej warunki; w ubezpieczeniach dowolnych rozróżnia się następujące rodzaje polis:
1.jednostkowe - w ubezpieczeniu określonego mienia, odpowiedzialności cywilnej lub osoby
2.obrotowe - występują m.in. w ubezpieczeniach transportowych
3.zbiorowe i grupowe - w ubezpieczeniach osobowych i OC
4.blokowe - obsługiwane w uproszczonej formie przeważnie przez pośredników ubezpieczeniowych
POLISA OBROTOWA
specjalny typ polis, charakteryzujący się okresowo płatną i rozliczną składką ubezpieczeniową. Okres ubezpieczenia jest uwarunkowany wpływem pierwszej składki “za pokrycie”, najczęściej opisanym w klauzuli polisy bądź wynikającym z typu ubezpieczenia
potwierdzenie
dokument będący dowodem realizacji zlecenia dotyczącego jednostek uczestnictwa, który agent transferowy przesyła uczestnikowi w imieniu funduszu
PREWENCJA
zapobieganie powstaniu zdarzenia losowego; jest to planowa działalność zmierzająca do zapobiegania lub ograniczenia skutków zdarzenia losowego
RABUNEK
zabór mienia przy użyciu lub groźbie natychmiastowego użycia przemocy fizycznej na osobie albo doprowadzeniu jej do stanu nieprzytomności lub bezbronności
REASEKURACJA
odstąpienie całości lub części ubezpieczonego ryzyka bądź grupy ryzyk wraz z odpowiednią częścią składek, innemu zakładowi ubezpieczeń (reasekuratorowi). Odstępujący ryzyko to cedent, zaś reasekurator nosi miano cesjonariusza. Możliwe jest także dalsze przekazywanie przez reaskuratora przyjętych ryzyk, zwane retrocesją przyjętych ryzyk. Drogą reasekuracji następuje tzw. wtórny podział ryzyk, umożliwiający minimalizację zagrożeń rynku ubezpieczeniowego. Historycznie wykształciły się określone typy i rodzaje umów reasekuracyjnych
REGRES
przejście na ubezpieczyciela, z chwilą wypłaty odszkodowania i do jego wysokości, praw przysługujących ubezpieczającemu w stosunku do osoby trzeciej odpowiedzialnej za szkodę
ROZBÓJ
zabór mienia przy użyciu lub groźbie natychmiastowego użycia przemocy fizycznej wobec Ubezpieczającego (lub osób bliskich) albo doprowadzeniu Ubezpieczającego (lub osób bliskich) do stanu nieprzytomności lub bezbronności
RYZYKA ELEMENTARNE
pożar, uderzenie pioruna, wybuch, upadek statku powietrznego, huragan, powódź, spływ wód po zboczach, zalanie, osunięcie się ziemi, zapadanie się ziemi, lawina, wywrócenie się drzewa lub masztu, grad, wybuch wulkanu oraz trzęsienie ziemi
RYZYKO
określony przedmiot lub zespół przedmiotów albo osoba objęta jedną umową ubezpieczenia, a: w ubezpieczeniach grupowych (zbiorowych) - osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, będąca członkiem ubezpieczonej grupy, w ubezpieczeniach flot pojazdów - pojazd znajdujący się w grupie ubezpieczonych pojazdów
SKŁADKA UBEZPIECZENIOWA (PRZYPIS)
suma pieniężna należna ubezpieczycielowi za udzieloną przez niego ochronę ubezpieczeniową. Z punktu widzenia ekonomiczno-finansowego składka ubezpieczeniowa bywa traktowana jako opłata (cena) za udzieloną ochronę (gwarancję) ubezpieczeniową. Odróżnia się część przeznaczoną na wypłatę odszkodowań i świadczeń (składka netto) oraz część przeznaczoną na pokrycie kosztów prowadzenia działalności ubezpieczeniowej (koszty administracyjne, fundusze celowe itp.)
SPORTY WYSOKIEGO RYZYKA
sporty typu rafting lub inne sporty wodne uprawiane na rzekach górskich, nurkowanie przy użyciu aparatów tlenowych, skoki ze spadochronem, paralotniarstwo, szybownictwo oraz pilotowanie jakichkolwiek samolotów silnikowych, skoki bungee, sztuki walki i wszelkiego rodzaju sporty obronne, wspinaczkę wysokogórską i skalną, speleologię, myślistwo, jazdę konną, bobsleje, skoki narciarskie, jazdę na nartach wodnych oraz sporty, w których wykorzystywane są pojazdy poruszające się po śniegu lub lodzie
STAŁE ELEMENTY MIESZKANIA LUB DOMU JEDNORODZINNEGO
elementy mieszkania typu meble wbudowane, meblościanki, antresole, drzwi i okna wraz z zamknięciami i urządzeniami zabezpieczającymi, piece i kominki, elementy urządzeń wodno-kanalizacyjnych, powłoki malarskie, wykładziny sufitów, ścian i podłóg, urządzenia sygnalizacji alarmowej oraz zewnętrzne elementy anteny satelitarnej, (bez zewnętrznych elementów anteny satelitarnej)
SUMA UBEZPIECZENIA
suma pieniężna, na którą ubezpieczono mienie, zdrowie, życie. W ubezpieczeniach majątkowych suma ubezpieczenia stanowi zazwyczaj górną granicę odpowiedzialności ubezpieczyciela. Powinna odpowiadać aktualnej wartości ubezpieczonego majątku. Sumę ubezpieczenia osobowego określa się w praktyce na podstawie przybliżonej wartości potrzeb, które mogą powstać w wyniku wypadku losowego
SUMA WYKUPU
w ubezpieczeniu na życie, suma odpowiadająca rezerwie składek za ubezpieczenie życiowe, którą ubezpieczyciel wypłaci ubezpieczonemu w razie odstąpienia od umowy ubezpieczenia. Warunkiem jest jednak opłacanie przez ubezpieczającego składek co najmniej przez trzy lata
ŚWIADCZENIE
suma, którą ubezpieczyciel wypłaca z tytułu ubezpieczenia osobowego w razie nastąpienia określonego wypadku losowego
SZACUNEK UBEZPIECZENIOWY
ustalenie wartości ubezpieczonego mienia w sposób uregulowany przepisami przy pomocy ustalonych tzw. norm szacunkowych. Stosowany w ubezpieczeniach obowiązkowych
SZKODA
majątkowy lub niemajątkowy skutek zdarzenia losowego objętego ubezpieczeniem, odnoszący się do mienia lub osoby objętej ubezpieczeniem, albo jej odpowiedzialności cywilnej, poniesiony przez jedną osobę poszkodowaną, przy czym:
•w razie większej liczby osób poszkodowanych wskutek jednego zdarzenia losowego objętego ubezpieczeniem każdą osobę uważa się za dotkniętą odrębną szkodą,
•w ubezpieczeniach komunikacyjnych każdy pojazd dotknięty zdarzeniem losowym objętym ubezpieczeniem traktuje się jako odrębną szkodę
SZKODA CAŁKOWITA
całkowite zniszczenie lub utrata przedmiotu ubezpieczenia
SZKODA NA OSOBIE
śmierć, uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia
SZKODY W MIENIU
uszkodzenie, zniszczenie lub utrata rzeczy ruchomej bądź nieruchomości
TABLICA WYMIERALNOŚCI
ustalone metodą badań statystycznych prawdopodobieństwa zgonów osób w różnych grupach wieku
TARYFA UBEZPIECZENIOWA
zbiór zasad i stawek ubezpieczeniowych regulujących sposób obliczania składki ubezpieczeniowej
UBEZPIECZAJĄCY
strona umowy ubezpieczenia. Osoba fizyczna, prawna albo inna jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, która zawiera umowę ubezpieczenia oraz uiszcza składkę ubezpieczeniową
UBEZPIECZENIE
pojęcie wielokrotnie definiowane. Według Jana Łozowskiego jest to "urządzenie gospodarcze zapewniające pokrycie przyszłych potrzeb majątkowych, wywołanych u poszczególnych jednostek przez odznaczające się pewną prawidłowością zdarzenia losowe, w drodze rozłożenia ciężaru tego pokrycia na wiele jednostek, którym te same zdarzenia zagrażają (J. Łozowski, Wstęp do nauki o ubezpieczeniach, Warszawa 1948 r.)
UBEZPIECZENIE MAJĄTKOWE
ubezpieczenie dotyczące mienia lub odpowiedzialności cywilnej
UBEZPIECZENIE OSOBOWE
ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków oraz ubezpieczenie na życie
UBEZPIECZONY
podmiot, któremu mieniu albo życiu lub zdrowiu zagraża określone zdarzenie losowe. Jest podmiotem stosunku prawnego umowy ubezpieczenia, a nie koniecznie jej stroną. Z reguły ubezpieczający i ubezpieczony to jedna i ta sama osoba
UBEZPIECZYCIEL
zakład ubezpieczeń występujący obok ubezpieczającego jako strona umowy ubezpieczenia
UMOWA UBEZPIECZENIA
według Art.805 kc "Przez UMOWĘ UBEZPIECZENIA zakład ubezpieczeń zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę"
UPOSAŻONY
osoba uprawniona do otrzymania świadczenia z zakładu ubezpieczeń w razie śmierci ubezpieczonego. Poza uprawnieniami do odbioru świadczenia uposażonemu nie przysługują inne prawa do zakładu ubezpieczeń. Uposażony nie jest stroną umowy ubezpieczenia
WARTOŚĆ EWIDENCYJNA BRUTTO
wartość, która zgodnie z ustawą o rachunkowości odpowiada wartości początkowej mienia
WARTOŚĆ EWIDENCYJNA NETTO
wartość mienia wynikająca z ewidencji księgowej, po potrąceniu odpisów amortyzacyjnych (umorzeniowych)
WARTOŚĆ ODTWORZENIOWA (NOWA)
jest to wartość odpowiadająca kosztom zakupu, odbudowy lub remontu:
a.budynku w tym samym miejscu, z uwzględnieniem dotychczasowych wymiarów konstrukcji i materiałów
b.maszyn, urządzeń i wyposażenia tego samego rodzaju oraz parametrów technicznych
WARTOŚĆ RYNKOWA
wartość odpowiadająca cenie sprzedaży netto, tj. bez marży i prowizji
WARTOŚĆ RZECZYWISTA
wartość odtworzeniowa (nowa), pomniejszona o faktyczne zużycie
WARTOŚĆ UBEZPIECZENIOWA
wartość ubezpieczonego mienia lub innego interesu majątkowego
ZASADA PIERWSZEGO RYZYKA
pozwala ubezpieczającemu ubezpieczyć mienie, ustalając sumę ubezpieczenia w oparciu o przewidywaną wysokość szkody, niezależnie od całkowitej wartości mienia, bez zagrożenia zasadą proporcji
ZASADA PROPORCJI
ma ona zastosowanie wówczas, kiedy suma ubezpieczenia mienia jest niższa od jego całkowitej wartości w dniu szkody, odszkodowanie wypłacane jest w takiej proporcji, w jakiej suma ubezpieczenia pozostaje do wartości tego mienia w tym dniu
ZDARZENIE LOSOWE
przypadkowe i niezależne od woli ludzkiej zdarzenie powodujące określone skutki. Cechą zdarzeń losowych jest ich przypadkowość i niezależność od woli człowieka, możliwość ich wystąpienia, powtarzalność i przewidywalność, równomierność w czasie i przestrzeni. Najczęściej ubezpieczenie dotyczy tych zdarzeń losowych, których nastąpienie nie jest pewne, ale możliwe. Wyjątkiem jest śmierć, której nastąpienie jest pewne, ale nieznana jest chwila tego zdarzenia
zlecenie
pisemna, ustna lub w inny dopuszczalny sposób złożona dyspozycja, składana za pośrednictwem dystrybutora, np. zlecenie nabycia, zlecenie odkupienia, zlecenie konwersji, zlecenie ustanowienia pełnomocnictwa
|
|
